Екібастұз көмірінің күлі негізіндегі тыңайтқыштар

Жетекшісі: Белецкая Н.П., г.ғ. к.

«Большемалышенское» ЖШС, «Березка-Агро» ЖШС, «Астраханское» ЖШС-мен дәнді дақылдардың өнімділігін арттыру бойынша бірлескен ғылыми-тәжірибелік қызмет бойынша келісім-шарттарға қол қойылды.

«Екібастұз көмірінің күлі негізіндегі тыңайтқыштар» жобасының тақырыбы бойынша зерттеулер алғаш рет жүргізілді. «Петропавл ЖЭО-2» АҚ-да жағылатын Екібастұз көмірі күлінің заттай құрамының сынамалы талдауы оны тыңайтқыш ретінде пайдалану ықтималдығының жоғары екендігін көрсетеді. Күлдің ғажайып ерекшелігі анықталды, атап айтқанда 6-7% гумус. Бірқатар ауыр металдар мен басқа да уытты элементтер құрамының көрсеткіштері олардың СҚО-ның қара топырақты топырақтарында болу ауқымына салынады. Дозиметрлік бақылау рұқсат етілген нормалардан асып кеткен күл мен күл үйінділерінің радиация деңгейін байқамады.

Облыстық тәжірибелік ауыл шаруашылығы станциясы ұсынған деректер бидай өнімділігіне күлді пайдалану тиімділігі бойынша 0,9 ц/га құрады. Өнімділігі 0,9 ц/га-ға артқан кезде 500 га алаңнан астықтың қосымша көлемі 450 ц-ға тең болады. Бір тонна үшін $120 сату бағасы кезінде экономикалық тиімділік $10,8/га құрайды.